Ο υπερκομματικός χαρακτήρας του νέου πολιτικού κινήματος

 Γράφει ο Νίκος Ζαρκαδούλας

  

«Άσε μας ρε κρυφοδεξιέ! ή τι να μας πεις και ´σύ αριστερέ ακτιβιστή!» είναι δύο από τα ανώνυμα σχόλια που βρήκαν το δρόμο τους κάτω από κάποιο κείμενο ή ανάρτηση δική μου ή πολλών από εκείνους που αποφάσισαν να ακολουθήσουν την κ. #Καρυστιανού. 

Και ενώ το ζήτημα δεν είναι η αντιπαράθεση με όσους φτηνά επιχειρούν αποδόμηση μέσω της ταμπέλας και δεν δέχονται ότι η αλήθεια δεν έχει χρώμα, οι πιο επιφυλακτικοί ψηφοφόροι έρχονται αντιμέτωποι με τα ερωτήματα: Δείχνει η παραδοσιακή διάκριση μεταξύ δεξιάς και αριστεράς, που για δεκαετίες οργάνωσε την πολιτική ζωή των ευρωπαϊκών δημοκρατιών, ολοένα και περισσότερο να αδυνατεί να περιγράψει τις πραγματικές ανάγκες των σύγχρονων κοινωνιών; Ειδικά στη χώρα μας με την κρίση θεσμών και τα σκάνδαλα διαφθοράς, η ανάδυση υπερκομματικών πολιτικών κινήσεων αποτελεί απλώς μια επικοινωνιακή επιλογή, ή μια ουσιαστική πολιτική τομή; 

Ο υπερκομματικός χαρακτήρας ενός κινήματος σημαίνει πάνω από όλα την άρνηση εγκλωβισμού σε ιδεολογικά στεγανά που συχνά λειτουργούν ως φίλτρα αποκλεισμού αντί ως εργαλεία κατανόησης. Η κοινωνική πραγματικότητα —με ζητήματα όπως η κρίση εμπιστοσύνης στους θεσμούς, η λειτουργία της δικαιοσύνης, η διαφάνεια στη δημόσια διοίκηση και η αποτελεσματικότητα του κράτους— δεν υπακούει σε κομματικές ταμπέλες. Αντιθέτως, απαιτεί πρακτικές λύσεις που υπερβαίνουν παραδοσιακές διαιρέσεις.

 Η υπερκομματικότητα, σε αυτό το πλαίσιο, δεν σημαίνει ιδεολογική αοριστία. Αντίθετα, σημαίνει εστίαση σε θεμελιώδεις δημοκρατικές αρχές που αποτελούν κοινό παρονομαστή για όλους τους πολίτες: ισονομία, λογοδοσία, διαφάνεια και λειτουργική δημοκρατία. Πρόκειται για αρχές που δεν ανήκουν ούτε στη δεξιά ούτε στην αριστερά, αλλά στον ίδιο τον πυρήνα του δημοκρατικού πολιτεύματος. 

Επιπλέον, η υπερκομματική προσέγγιση επιτρέπει τη συγκρότηση μιας ευρύτερης κοινωνικής συμμαχίας, ικανής να υπερβεί την αποσπασματικότητα των κομματικών ακροατηρίων. Σε μια εποχή όπου η πολιτική αποχή και η αποξένωση των πολιτών από τα κόμματα αυξάνονται, η δυνατότητα ενός κινήματος να απευθύνεται σε πολίτες ανεξαρτήτως ιδεολογικής αφετηρίας αποτελεί στρατηγικό πλεονέκτημα δημοκρατικής επανασύνδεσης. 

Η υπέρβαση της διπολικής λογικής δεξιά–αριστερά ανοίγει τον δρόμο για μια πιο ώριμη πολιτική συζήτηση, όπου το επίκεντρο μετατοπίζεται από την ιδεολογική αντιπαράθεση στη μετρήσιμη αποτελεσματικότητα. Η πολιτική έτσι παύει να είναι πεδίο ταυτοτήτων και γίνεται πεδίο ευθύνης, αξιολόγησης και λογοδοσίας. 

Τέλος, η υπερκομματικότητα λειτουργεί ως απάντηση στην κρίση αξιοπιστίας του πολιτικού συστήματος. Όταν οι πολίτες αντιλαμβάνονται ότι οι κομματικές ταυτότητες συχνά προηγούνται των αναγκών της κοινωνίας, η αναζήτηση ενός πλαισίου που δεν ανήκει σε παραδοσιακούς πολιτικούς διαχωρισμούς αποκτά σημασία. 

Υπό αυτή την έννοια, ο υπερκομματικός χαρακτήρας που φέρνει στο τραπέζι η #ελπίδα_για_τη_Δημοκρατία δεν είναι αδυναμία πολιτικού προσδιορισμού, αλλά συνειδητή επιλογή υπέρβασης ενός ξεπερασμένου μοντέλου πολιτικής σύγκρουσης, με στόχο μια πιο συμμετοχική, λειτουργική και κοινωνικά χρήσιμη δημοκρατία. 

Υ.Γ. Η φωτογραφία είναι από την Πνύκα με την ελπίδα το φως που ανατέλλει να είναι της Δημοκρατίας!